महिलांचे आरोग्य: लैंगिक संसर्गाचा धोका टाळण्यासाठी ‘या’ 5 सवयी ठरतील जीवनरक्षक; आजच करा अंमलबजावणी

बदलत्या जीवनशैलीत आरोग्याप्रती जागरूकता वाढली असली, तरी लैंगिक आरोग्याबाबत (Sexual Health) आजही अनेक महिलांमध्ये संकोच पाहायला मिळतो. असुरक्षित लैंगिक संबंधांमुळे केवळ गर्भधारणेचाच धोका असतो असे नाही, तर अनेक प्रकारचे संसर्ग (Infections) होण्याचा धोकाही बळावतो. ‘एसटीआय’ (STI) किंवा ‘एसटीडी’ (STD) म्हणून ओळखले जाणारे हे आजार वेळीच रोखले नाहीत, तर भविष्यात गंभीर स्वरूपाच्या आरोग्य समस्या निर्माण होऊ शकतात. हे टाळण्यासाठी तज्ज्ञांनी महिलांसाठी काही अत्यंत महत्त्वाच्या ५ गोष्टी सुचवल्या आहेत.

सुरक्षिततेचा पहिला नियम: कंडोमचा वापर

लैंगिक संसर्ग टाळण्यासाठी सर्वात प्रभावी आणि सोपा उपाय म्हणजे कंडोमचा वापर करणे. हे केवळ अनपेक्षित गर्भधारणाच रोखत नाही, तर एचआयव्ही (HIV), सिफिलिस आणि गोनोरिया यांसारख्या गंभीर आजारांपासून संरक्षण देते. अनेक महिला जोडीदारावर असलेल्या विश्वासामुळे याकडे दुर्लक्ष करतात, परंतु आरोग्यदृष्ट्या ही सर्वात मोठी चूक ठरू शकते. सुरक्षित शरीरसंबंध हा महिलांच्या आरोग्याचा प्राथमिक अधिकार आहे.

स्वच्छतेकडे विशेष लक्ष: ‘वॉशरूम’ सवय

शारीरिक संबंधानंतर लघवीला जाणे ही एक अत्यंत साधी पण प्रभावी सवय आहे. यामुळे मूत्रमार्गात (Urinary Tract) शिरलेले बॅक्टेरिया बाहेर काढण्यास मदत होते, ज्यामुळे ‘यूटीआय’ (UTI) सारखे त्रास होत नाहीत. तसेच, संबंधानंतर जननेंद्रियांची स्वच्छता करताना रासायनिक साबण किंवा सुगंधी ‘वॉश’ वापरण्याऐवजी साध्या कोमट पाण्याचा वापर करावा, जेणेकरून नैसर्गिक पीएच (pH) संतुलन बिघडणार नाही.

नियमित आरोग्य तपासणी आणि लसीकरण

अनेक लैंगिक संसर्ग सुरुवातीच्या काळात कोणतीही लक्षणे दाखवत नाहीत. त्यामुळे वर्षातून किमान एकदा तरी तज्ज्ञ डॉक्टरांकडून चाचणी करून घेणे आवश्यक आहे. विशेषतः ‘ह्युमन पॅपिलोमा व्हायरस’ (HPV) मुळे होणारा गर्भाशयाच्या मुखाचा कर्करोग टाळण्यासाठी एचपीव्ही लस टोचून घेणे हा एक सुरक्षित पर्याय आहे. आपल्या जोडीदारालाही तपासणीसाठी प्रोत्साहित करणे हे निरोगी नात्याचे लक्षण आहे.

जोडीदाराची निवड आणि मोकळा संवाद

एकापेक्षा जास्त जोडीदारांशी संबंध ठेवल्याने संसर्गाचा धोका अनेक पटींनी वाढतो. त्यामुळे एकनिष्ठ राहणे हा आरोग्यासाठी सर्वात उत्तम मार्ग आहे. जर जोडीदाराला कोणताही संसर्ग असेल, तर त्याबद्दल मोकळेपणाने चर्चा करणे आणि उपचार पूर्ण होईपर्यंत संबंध टाळणे गरजेचे आहे. संकोच न बाळगता आपल्या जोडीदाराशी आरोग्याविषयी संवाद साधणे ही काळाची गरज आहे.