शरीरसंबंध हे वैवाहिक तसेच प्रेमसंबंधांमधील नैसर्गिक आणि महत्त्वाचे अंग आहे. मात्र आनंदासोबतच सुरक्षितता आणि आरोग्याची काळजी घेणे तितकेच आवश्यक आहे. असुरक्षित शरीरसंबंधांमुळे लैंगिक आजार, अनिच्छित गर्भधारणा तसेच मानसिक ताणतणाव निर्माण होऊ शकतो. त्यामुळे सुरक्षित शरीरसंबंधांसाठी काही महत्त्वाच्या गोष्टी जाणून घेणे आणि त्यांचे पालन करणे अत्यंत गरजेचे आहे.
सर्वात महत्त्वाची बाब म्हणजे संरक्षणाचा वापर. कंडोमचा योग्य आणि नियमित वापर केल्यास एचआयव्ही, सिफिलिस, गोनोरिया यांसारख्या लैंगिक आजारांचा धोका मोठ्या प्रमाणात कमी होतो. तसेच अनिच्छित गर्भधारणा टाळण्यासाठीही कंडोम प्रभावी ठरतो. प्रत्येक वेळी नवीन आणि योग्यरीत्या साठवलेला कंडोम वापरणे आवश्यक आहे.
दुसरी महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे दोघांमधील स्पष्ट संवाद. शरीरसंबंध ठेवण्यापूर्वी आपल्या जोडीदाराशी आरोग्य, अपेक्षा आणि सुरक्षिततेबाबत मोकळेपणाने बोलणे गरजेचे आहे. पूर्वी कोणताही लैंगिक आजार झाला आहे का, तपासणी केली आहे का, याबाबत प्रामाणिक चर्चा केल्यास भविष्यातील धोके टाळता येतात.
नियमित आरोग्य तपासणी हीदेखील सुरक्षिततेचा महत्त्वाचा भाग आहे. लैंगिकदृष्ट्या सक्रिय असणाऱ्या व्यक्तींनी ठराविक कालावधीनंतर एसटीआय तपासणी करून घेणे हितावह ठरते. यामुळे आजार लवकर ओळखता येतो आणि योग्य उपचार घेता येतात.
शरीरसंबंधांपूर्वी आणि नंतरची स्वच्छताही तितकीच महत्त्वाची आहे. स्वच्छता न राखल्यास संसर्ग होण्याची शक्यता वाढते. खासगी अवयव स्वच्छ ठेवणे, अस्वच्छ पाणी किंवा रसायनांचा अति वापर टाळणे आवश्यक आहे.
यासोबतच मानसिक तयारी आणि संमती अत्यंत आवश्यक आहे. दोन्ही व्यक्तींची पूर्ण संमती असल्याशिवाय शरीरसंबंध ठेवू नयेत. दबाव, भीती किंवा जबरदस्तीमुळे केलेले संबंध मानसिक आरोग्यावर वाईट परिणाम करू शकतात.
अल्कोहोल किंवा अमली पदार्थांच्या अति सेवनानंतर शरीरसंबंध ठेवणे टाळावे. अशा स्थितीत निर्णयक्षमता कमी होते आणि असुरक्षित वर्तन घडण्याची शक्यता वाढते.
एकंदरीत, सुरक्षित शरीरसंबंध म्हणजे केवळ आनंद नाही तर स्वतःच्या आणि जोडीदाराच्या आरोग्याची जबाबदारी घेणे होय. योग्य संरक्षण, स्वच्छता, संवाद आणि जागरूकता ठेवली तर शरीरसंबंध आरोग्यदायी, सुरक्षित आणि समाधानकारक ठरू शकतात. आरोग्य टिकवण्यासाठी ही काळजी घेणे आजच्या काळात अत्यंत आवश्यक आहे.